In een uitspraak van 30 mei 2017 heeft het Gerechtshof Den Haag (ECLI:NL:GHDHA:2017:1492) bepaald dat een forumkeuzebeding in, bij koopovereenkomsten behorende, algemene verkoopvoorwaarden niet ook van toepassing is op de overkoepelende distributieovereenkomst.

Het Gerechtshof is van oordeel dat beide overeenkomsten los van elkaar staan. De op de koopovereenkomsten van toepassing zijnde algemene voorwaarden kunnen daarom niet ook geacht worden van toepassing te zijn op de distributieovereenkomst.

Feiten en standpunten van partijen

Nickelson Nederland B.V. (Nickelson) en Clodenis BVBA (Clodenis) hebben in 2010 met elkaar een mondelinge distributieovereenkomst gesloten. In het kader daarvan zijn tussen partijen verschillende koopovereenkomsten gesloten, waarbij Nickelson optrad als verkoper en Clodenis als koper. In artikel 2 van de algemene verkoopvoorwaarden van Nickelson, die op de koopovereenkomsten van toepassing zijn verklaard, is onder andere bepaald: “Alle geschillen met betrekking tot deze overeenkomst zullen worden beslecht door de bevoegde rechter te Rotterdam.”

 

Bij brief van 10 januari 2014 heeft Nickelson de (mondelinge) distributieovereenkomst opgezegd met ingang van winter 2014/2015. Clodenis heeft tegen die opzegging bezwaar gemaakt en aanspraak gemaakt op schadevergoeding wegens onrechtmatige opzegging. Nickelson heeft vervolgens Clodenis gedagvaard voor de Rechtbank Rotterdam en een verklaring voor recht gevraagd, dat de distributieovereenkomst met een redelijke opzegtermijn is opgezegd en dat geen schadevergoeding aan Clodenis verschuldigd is. Nadat de Rechtbank zich onbevoegd heeft verklaard omdat zij van oordeel was dat voor wat betreft de distributieovereenkomst geen sprake was van wilsovereenstemming over de forumkeuze in de algemene verkoopvoorwaarden van Nickelson, heeft Nickelson hoger beroep ingesteld bij het Gerechtshof. Nickelson heeft zich in het hoger beroep op het standpunt gesteld dat de distributieovereenkomst feitelijk niet meer inhoudt dan de verwachtingen van partijen over regelmatige verkoop, orders en leveringen van Nickelson aan Clodenis en dat de kern van de distributieovereenkomst dus koop en verkoop is. Dit betekent volgens Nickelson dat de algemene verkoopvoorwaarden (waaronder het forumkeuzebeding) ook op de distributieovereenkomst van toepassing zijn. Ook een redelijke uitleg van de (mondelinge) distributieovereenkomst brengt dit volgens Nickelson met zich mee. Clodenis betwist dit.

Oordeel Gerechtshof

Het Gerechtshof is van oordeel dat een onderscheid moet worden gemaakt tussen de distributieovereenkomst en de onderliggende koopovereenkomsten en dat deze los van elkaar moeten worden gezien. De distributierelatie hield volgens het Gerechtshof meer in dan alleen een serie op zichzelf staande koopovereenkomsten. Zo hield de distributieovereenkomst onder andere een afnameverplichting voor Clodenis in die niet was terug te vinden in de (algemene verkoopvoorwaarden bij de) koopovereenkomsten. Verder zou het opzeggen van de distributieovereenkomst niet nodig zijn geweest als alleen sprake was van een koop-/verkooprelatie waarbij sprake was van een serie op zichzelf staande koopovereenkomsten. Volgens het Hof kan, anders dan Nickelson stelt, niet worden aangenomen dat partijen ten aanzien van de distributieovereenkomst de forumkeuze in de algemene verkoopvoorwaarden van Nickelson zijn overeengekomen. Volgens het Hof heeft het forumkeuzebeding betrekking op de koopovereenkomsten en niet op de distributieovereenkomst. De tekst van het beding is ook duidelijk alleen toegesneden op koopovereenkomsten (“Alle geschillen met betrekking tot deze overeenkomst”), waarmee wordt gedoeld op de desbetreffende koopovereenkomst. Ook het feit dat de algemene voorwaarden worden aangeduid als “Algemene Verkoopvoorwaarden van Nickelson Nederland B.V.” en het gegeven, dat in artikel 1 van die voorwaarden is bepaald dat deze van toepassing zijn op “alle verkopen, orders en leveringen”, terwijl daarin regelingen staan die gelden voor koopovereenkomsten en bovendien steeds wordt gesproken over “koper” en “verkoper”, zijn in dit verband volgens het Hof van belang.

 

Ook het Gerechtshof is daarom van oordeel dat de Nederlandse rechter geen bevoegdheid kan ontlenen aan het forumkeuzebeding in de algemene voorwaarden van Nickelson.

 

Het is dus van belang dat vooraf steeds duidelijk en schriftelijk wordt aangegeven op welke overeenkomst(en) door u gebruikte algemene voorwaarden van toepassing zullen zijn.

Meer informatie

Neem voor meer informatie over dit of andere contractenrechtelijke onderwerpen contact op met Jan van der Burg, advocaat en contractenrechtspecialist, E: jan.vanderburg@nysingh.nl | T: 026 357 57 41.