In onze Staatssteun Alert van begin deze maand meldden wij dat  de Tweede Kamer op 1 februari 2018 de Wet terugvordering staatssteun heeft aangenomen en gingen wij op die wet in. Het traject is daarna zeer vlot voortgezet. De Eerste Kamer heeft namelijk vorige week deze wet ook aangenomen.

Wat betekent deze wet voor u?

Deze wet voorziet in een zelfstandige nationaalrechtelijke grondslag voor de terugvordering van staatssteun door overheden, indien de Europese Commissie bij besluit heeft vastgesteld dat de betreffende overheid steun heeft verleend die moet worden teruggevorderd. Het wetsvoorstel kent verschillende verplichtingen, hieronder noemen wij een aantal:

  • Als de Commissie heeft bepaald dat steun moet worden teruggevorderd, is het bestuursorgaan dat moet terugvorderen verplicht die steun – inclusief rente – terug te vorderen op grond van deze wet.
  • In de terugvorderingsbeschikking van het betrokken bestuursorgaan moet worden opgenomen dat openstaande betalingsverplichtingen aan de begunstigde onderneming vervallen. Gedacht moet worden aan periodieke betalingsverplichtingen waarvan naleving opnieuw zou leiden tot onrechtmatige staatssteun.
  • Een bestuursorgaan heeft de verplichting om een beschikking die bij nader inzien ongeoorloofde staatssteun oplevert, te wijzigen, ook al heeft de Commissie daarover (nog) geen besluit genomen.
  • Een bestuursorgaan krijgt de bevoegdheid om de rechtsverhouding die wordt beïnvloed door de terugvordering, bij beschikking aan te passen.
  • Bij terugvordering op basis van deze wet, gelden de nationaalrechtelijke (verjarings)termijnen in beginsel niet.
  • Invordering kan door het bestuursorgaan plaatsvinden bij dwangbevel, zodat een executoriale titel niet nodig is. Een executiegeschil naar aanleiding van een dwangbevel heeft geen schorsende werking.

Voor terugvordering van staatssteun die niet volgt op een besluit van de Commissie geldt de Wet terugvordering staatssteun in principe niet. Voor een dergelijke terugvordering moeten de bestaande rechtsgrondslagen worden gebruikt. Als bijvoorbeeld een overheid naar de rechter stapt om staatssteun terug te vorderen die voortvloeit uit een overeenkomst met een onderneming, kan als rechtsgrondslag onverschuldigde betaling dienen. De Wet terugvordering staatssteun eist wel dat in dat geval rente over het steunbedrag wordt teruggevorderd conform de regels die in deze wet zijn opgenomen.

Meer informatie

Voor vragen over deze wet, de staatssteunregels en consequenties voor uw organisatie kunt u contact opnemen met Cees Dekker (cees.dekker@nysingh.nl) of Ekram Belhadj (ekram.belhadj@nysingh.nl). Zij maken deel uit van ons staatssteunteam dat overheden adviseert over en bijstaat in procedures voor de rechter over financiële relaties met verschillende partijen, en staatssteunmeldingen bij de Europese Commissie begeleidt.